(Cemil Meriç, Necip Fazıl veya Nurettin Topçu ekolüne ait) Türkiye'deki o trajik "Batı taklitçiliğini" ve kültürel yabancılaşmayı eleştiren çok haklı bir Doğu-Batı sentezi isyanıdır. Yazar, Batı düşüncesini (Descartes'ı) öğrenmeye karşı değildir. Ancak yazarın isyan ettiği şey; bir gencin, Paris'teki bir filozofu satır satır bilirken, bizzat kendi coğrafyasının, inancının ve tarihinin en büyük dehasını (Gazzali'yi/Doğu'yu) hiç duymamış (ondan iğrenmiş) olmasıdır. Kendi köklerinden utanan, hafızası silinmiş "aydıncıkların" (mankurtların) o acınası halini deşifre eder.