Bu tarihi ve politik tespit, Mustafa Kemal Atatürk'ün laiklik ilkesini benimserken sadece soyut bir aydınlanma idealiyle değil, aynı zamanda son derece pragmatik ve milli bir zorunlulukla hareket ettiğini vurguluyor. Din gibi kitleleri derinden etkileyen kutsal bir olgunun, emperyalist güçler tarafından toplumları manipüle etmek ve parçalamak için nasıl bir silaha dönüştürüldüğüne dikkat çekiliyor. İnancın siyasi çıkarlara alet edilmesi, sadece dini yozlaştırmakla kalmaz, aynı zamanda bir ulusun bağımsızlığını da içeriden tehlikeye atar. Laiklik, bu bağlamda sadece din ve devlet işlerinin ayrılması değil, milletin iradesinin ve inancının dış mihrakların sömürüsünden kurtarılarak koruma altına alınmasıdır. Bu söz, devrimlerin ardındaki gerçekçi ve koruyucu zekayı gözler önüne seriyor.